Morgen is Kinderdag en bij Amélie op school is het carnaval. De kindjes mochten een costuumpje kiezen om de dag in door te brengen. Ons Amélie gaat een echte prinses worden. Ze heeft thuis ook al de manieren zitten oefenen zodat niemand morgen nog kan twijfelen dat ze van een adelijke afkomst is….
Amélie doet het goed, zei meester Cees van haar Nederlandse les tijdens een evaluatiegesprek. Op haar doorlopende tentamens heeft ze nu meer dan zeventig procent gehaald waar ze vorig jaar in mei nog net over de helft zat. Zelfs in vergelijking met Nederlandstalige kinderen waar de beide ouders Nederlandstalig zijn zit ze boven het gemiddelde. De foutjes die ze maakt zouden gerelateerd zijn aan deze leeftijd en niet alleen aan het feit dat haar eerste taal het Tsjechisch is. (Amélie zegt bijvoorbeeld “opgeët” ipv “opgegeten”, of “mij is koud” ipv “ik heb het koud”.) Ze werkt haar taken mooi af en zet door totdat alles klaar is. Ze geniet van huiswerk maken. Ze is heel sociaal en kan moeiteloos met andere kinderen samenwerken. Ze heeft een rijke fantasie die zich uit in bijzonder mooie tekeningen voor haar leeftijd, meent meester Cees. Ze mag volgend jaar zeker doorgaan naar groep 3, het zou jammer zijn om haar een jaar te laten overdoen. Daar dacht ik eerst aan omdat in groep 3 kinderen al beginnen te lezen, terwijl Amélie nog niet naar de Tsjechische eerste leerjaar zal gaan en dus daardoor minder steun zou krijgen om te kunnen lezen.
Het scheelde trouwens weinig of Amélie mocht ook vroegtijdig ingeschreven zijn in het eerste leerjaar op haar Tsjechische school (hier gaan kinderen naar het eerste leerjaar pas als ze zes jaar zijn geweest, niet als ze zes jaar in de loop van het eerste semester worden, zoals in Belgie. En zijnde in oktober geboren, moet Amélie dus in principe nog een jaartje wachten).
Om haar capaciteit te testen heb ik ze meegenomen naar een psycholoog waar ze haar hebben onderworpen aan allerlei testen. Ze kwam er heel goed uit, in vele opzichten zelfs rijper dan haar leeftijd zou aangeven. Maar in een of twee gebieden zou de voortijdige inschrijving toch in haar nadeel spelen – ze zou zich langer moeten concentreren op bepaalde taken en zou daardoor geen eerlijke wedstrijd kunnen aangaan met haar klasgenoten waarvan ook velen zelfs twee jaar ouder zouden kunnen zijn gezien het feit dat tot een kwart van de leerlingen tegenwoordig een uitstel krijgen om een jaar later pas in het eerste leerjaar in te stappen. Ze zou zich veel meer moeten inzetten om de door leeftijd veroorzaakte handicap te overbruggen. Dat zou niet eerlijk zijn, dus wordt het een voorbereidingsklasje – zie blog verder.
Louisa haar schoolvriendinnetje, Natálka, kwam op vrijdag bij ons logeren. Ze waren allebei dolgelukkig. Pannenkoeken gegeten, princessenkledij uitgeprobeerd, ´s avonds een filmpje gekeken en in één bedje geslapen…
Louisa heeft haar eerste rapportjes naar huis gebracht – van haar Tsjechische school en van de Nederlandse les. Op school had ze allemaal ééns. Op een schaal van vijf is 1 het beste cijfer. Wiskunde, Tsjechisch, Wetenschappen, Muziek, Tekenen, Engels en Turnen zat er bij. Louisa doet het flink op school en heeft er plezier aan om ´s avonds thuis een beetje voor ons voor te lezen. Ze kent praktisch alle letters ook al hebben ze op school nog bijlange niet alle letters doorgenomen.
Op de Nederlandse les kwam het rapportje deze week. Louisa kreeg in de meeste vakjes de beoordeling “goed”, een paar keer zelfs “zeer goed” en een keer “ruim voldoende”. De Nederlandse les is een ganse opgave, ze krijgt veel huiswerk mee naar huis en het is niet altijd gemakkelijk om te onthouden hoe je wat in welke taal schrijft, zeker de dubbele letters in het Nederlands, zoals “oe”, “ij”, “ui” etc. zijn verwarrend. Op een dag deden we een heleboel huiswerk waar Louisa steeds de “oe” verkeerd schreef, met name “u” op zijn Tsjechisch. Ik was er lastig van. Louisa wou dan toch haar best doen en heeft ten slotte haar naam op het Nederlandse schriftje geschreven: LOOEISA. “Maar mama, je zei toch dat het in het Nederlands overal “oe” is waar ik “u” hoor?! Dan moet je mijn naam in het Nederlands ook zo schrijven!”
Maar het liefste van al tekent Louisa. Ze gaat ook heel graag naar een tekenles op de academie. Onlangs heeft ze deze twee prachtige feeën getekend met een bijhorend verhaaltje in het Tsjechisch:
leest Louisa hardop en bulderlacht. We zijn de wekelijkse schaden aan het inhalen wat haar huiswerk voor de Nederlandse les betreft. Het is veel werk elke week, en ze vliegen er rapper door dan op de Tsjechische school. Terwijl ze in het Tsjechisch steeds bezig zijn met simpele woorden bestaande uit enkele letters, in het Nederlands worden ze verondersteld om hele blokken tekst te lezen met letters zoals ui, ij, oe…..
Maar Louisa heeft er dikwijls genoeg van. Vorig jaar was het nog plezant, dan ging ze graag naar de les, toen konden de kleuters nog veel spelen, nu is het hard werken.
Louisa buigt zich verveeld over de te lezen tekst met een gedichtje over Sinterklaas en Zwarte Piet. Haar poep wil maar niet ophouden met wiebelen op de stoel die onder haar steeds verder schijnt weg te zakken. En Louisa leest “Sint heeft er … genoeg van!” Ze bulderlacht om haar uitvinding – in plaats van de zinnen op een rij te lezen, leest ze van elke rij het eerste woord. 1- Sint, 2 -heeft, 3 – er, 4 – van en ze voegt er op een freundiaanse manier aan toe wat haar zelf momenteel het meeste toepasselijk overkomt – het woordje genoeg. Sint heeft er genoeg van, en Louisa duidelijk ook!
Het was jaarmarkt op school – in Tsjechïe iets compleet ongewoons. Maar onze school directeur is vooruitstrevend en probeert het bedompte landschap van het Tsjechische onderwijssysteem een beetje te verfrissen. Een jaarmarkt dus, en de opbrengst gaat naar de steeds mooier wordende tuin van de school waar de kindjes in opvang op mooie dagen hun namiddagen doorbrengen.
De Le Lievres wisten de bezoekers te bekoren. Louisa heeft enkele van haar keramiekwerkjes ter beschikking gesteld en er zijn er veel van verkocht geraakt. (Ik had stiekem gehoopt dat ze niet verkocht zouden raken opdat we ze terug veilig in de kelder zouden kunnen opbergen als herinnering – maar onze kunstenaares mocht een success ervaren). Ik wou ook een steentje bijdragen en kwam op het idee om Belgische wafels te bakken. Dat was eveneens mijn premiére.
Van Nele heb ik een receptje gekopieerd van Ons kookboek. Een kilo bloem, liter water, liter melk, 8 eieren, 400 gram boter, gist en zout. Het leek eenvoudig. Het deeg moest rijzen maar in de allergrootste kom die ik heb kunnen vinden was het eerste halfuur geen beweging. Dus was ik maar verder met de kinderen bezig. Toen ik terug in de keuken kwam stond ik versteld. Het was net zoals in het Tsjechische sprookje “Potje, kook!” waar een meisje van een sprookjesoma een potje krijgt en als ze zegt “Potje, kook!” begint het in het potje te pruttelen en hij vult zich met pap totdat ze zegt “Potje, genoeg!”. Maar op een dag maakt haar stoute zus zich meester van het potje, brengt het aan het pruttelen maar weet niet meer hoe ze het moet stoppen – ze kent de toverspreuk niet. Dus blijft het potje pruttelen en al de pap loopt er van over, op de tafel, op de grond, uit de vensters, de straat op…. Ge snapt het al?
Onze toverkom bleef ook maar pruttelen. Telkens als ik er deeg van afnam en op het wafelijzer goot, werd het weer vol. Zo bleef het tot middernacht doorgaan. Ik kon de wafels niet meer tellen – een kilo bloem is ook een kilo bloem, heh… Op de markt was er veel concurentie – vele moeders hadden koeken gebakken dus ik vreesde dat ik mijn lading wafels terug naar huis zal mogen sleuren. Maar neen, hoor! Allemaal uitverkocht. En de juf had zelfs gevraagd of we het wafels bakken niet eens over zouden kunnen doen met de klas dat het heel leerrijk voor de kindjes zou kunnen zijn 🙂
Een paar weken geleden werd ik “op een matje” geroepen bij de juf. “Gelieve op consultatie komen”, stond in Louisa haar heen-en-weer boekje. Huiswerk, dacht ik…
“Oh neen,” zegt de juf, “Louisa verzuimt inderdaad erg dikwijls haar huiswerk, en dat is zeker niet goed, maar daarvoor zou ik U zeker niet laten komen, hoor!”
Oeps. Wat was dan wel de aanleiding?
Nou, zegt de juf, naar ´t schijnt zou Louisa andere kindjes omwille van hun uitspraak uitlachen en in teamverband altijd maar baas willen spelen, en dat is niet goed. Wablief?! Mijn introvert kind waar de kleuterjuf ooit met opluchting van vertelde dat ze blij is dat Louisa twee vriendinnetjes gevonden heeft die even teruggetrokken zijn als zijzelf en die nog steeds vraagt hoe het met haar lieve Louisa op de grote school gaat ? Ik kon mijn oren amper geloven. Misschien een verkeerde manier om haar positie binnen in de groep te vinden, dacht de schooljuf. Van Louisa was geen woord te verkrijgen.
Pas nu. Voor een oudercontact moesten we een kleine vragenlijst invullen en Louisa moest zich zelf beoordelen. Voor sociale vaardigheden en het vriendschappelijk omgaan met klasgenootjes gaf ze zich de volle pot. En toen ik ze heb laten herinneren waarvoor ik bij de juf moest komen zei ze dat het niet waar was, dat ze verkeerd begrepen werd. Ze zou niemand uitgelachen hebben, maar wel tegen een jongetje met spraakproblemen gezegd hebben dat ze hem niet verstaat.
Wie weet hoe het was… Maar het oudercontact verliep redelijk goed. Louisa doet het goed op school, met andere kindjes geen probleem meer, alleen nog het huiswerk. Naar het schijnt zijn we koploper in het verzuimen van huiswerk. Ik word er zelf al zenuwachtig van. Elke dag als ze van school komt doen we eerst haar huiswerk. Ik kijk alle boekjes na, maar toch gebeurt het regelmatig dat ik in de overdaad van prentjes en cijfers en letters de aangeduide oefening over het hoofd zie.
Met vriendinnekes is het ondertussen ook al in orde. Natálka is al eens komen spelen en Louisa was bij haar, en toen ik in de klas uit nieuwsgierigheid was gaan bijzitten had ik ook niet de indruk dat Louisa daar een heremiet op een onbewoonde eiland was. Nu nog hopen dat het niet zo is dat de juf gewoon een hekel aan Louisa heeft. Maar ze lijkt wel in orde.
Kom aan! Eet het op! Doe door! Tanden poetsen! Niet treuzelen! Wat sta je daar zo te gapen?! Om 7:30 moet Louisa de deur uit. Het is nu 7:45 en ze daalt in slow motion de trap af, haar ongekamd en zonder trui terwijl Luc in de hal staat te pruttelen. Een dagelijks tafereel van bij ons thuis. Ik haat school!
´s Avonds haar heen-en-weer boekje open doen. Weer staat er in het rood geschreven: Huiswerk niet gedaan. Louisa was niet goed voorbereid. Huiswerk weer niet gedaan. Gisteren stond er: Gelieve op consultatie komen. We zijn kennelijk niet goed bezig.
Nu begin ik pas te snappen waarom zoveel andere ouders van kleuters om een uitstel vragen. Het wordt hier ook bijna aan de lopende band gegeven. Zouden die weten hoeveel stress het met zich meebrengt om hun kleine de grote wijde wereld in te sturen? Wij wisten het niet en keken er naar uit dat onze grote meid haar eerste stapjes in het onderwijs zet. Zij ook trouwens. De eerste week ging ze nog met enthousiasme naar school, d.w.z. ze stond tijdig op, kleedde zich aan en zonder treuzelen was ze op tijd klaar om te vertrekken. Vanaf week 2 begon de miserie. De motivatie is er uit. Aan schoolregels geeft ze de brui. Het lijkt of het haar echt niet kan schelen of ze nu een kwartier te laat komt, of dat ze weer haar huiswerk niet gedaan had. “Ik had maar ene níet af, mama!” kijkt ze me verontwaardigd aan als ik vraag waarom ik in godsnaam op consultatie bij de juf moet.
Pak erbij de buitenschoolse cursussen die ik me op de hals heb gehaald: een tekenles op de academie, omdat Louisa zo mooi en graag tekent. De Nederlandse les opdat ze Nederlands zou leren schrijven en lezen. En nog eens de hele stad rondrijden om Amélie naar háár Nederlandse les te brengen, want ze zitten niet in dezelfde groep. Een zwemles omdat ze zo graag zwemmen. Een pianoles omdat we hier een piano hebben staan. En dan is het vrijdag en ik en Julie zijn kapot van het chauffeur-spelen. (Ik haat school. Vorig jaar was alles zo veel gemakkelijker….)
“D-a-g-m-a-m-a-i-k h-e-b h-o-n-g-e-r” zegt Louisa als ze binnen komt. Wablieft?! “Z-e-g-i-k-t-o-ch!” En waarom praat je zo, Louisa? Zo praten de Marsmannetjes toch! Het is hun geheime code!
P.S. Ook een manier om te leren lezen…
Het was een prachtige dag. De hemel was blauw en de zon straalde zomerse warmte uit. Louisa was al vroeg wakker, maar zenuwachtig leek ze niet. (Ik denk dat ik meer kriebels in de buik had dan zij.) Ze trok de prachtige jurk van tante Ouliana aan en leek ineens zo groot en volwassen en tegelijk zo klein in de monstergrote boekentas waarin ze leek te zweven.
De hele familie heeft haar op haar eerste schooldag vergezeld, ook babi en děda. De verwelkomming op de school was prachtig. Een muziektrio nodigde al van ver de af en toe nog wat aarzelende kindjes uit om dichterbij te komen en de schooldirecteur heeft een mooie toespraak gehouden.
Nadien mochten de Tijgers (T-igři), de Snoeken (Š-tiky) en de Marsmannetjes (“U-foni”) kennis maken met hun klaslokaal. Op deze school noemen namelijk de verschillende klassen niet 1.A, 2.B of 3.C zoals anders de gewoonte is. Hier heeft elke klas een bepaalde letter en ze krijgen een naam die met die letter begint. En zo is er dus maar één klas “U”, zoals “ufoni”, marsmannetjes, en dat is Louisa haar klas. 1U.
De marsmannetjes vlogen er rap in. Hun klaslokaal is op de eerste verdieping, met een uitzicht op de mooie tuin. De marsmannetjes stroomden de klas in, in de kielzog van de juf Hana Malečková die er duidelijk zin in had. Want nauwelijk heeft ze de kinderen toegelicht waar de naam van hun klas vandaan komt, of er viel iets van de hemel. Een reuzegrote zak hing aan een touw langs de buitenkant van de vensters. Met een bericht van de echte Marsmannetjes uiteraard. En met groene petten, opdat ze elkaar op de aarde en omstreken gemakkelijk zouden kunnen vinden. Hoe slim van de Marsmannetjes! Want volgende week gaat de klas op uitstap en dan komen de groene, onevenaarbare petten goed van pas!